3.6.3. Ófullnægjandi eða röng hönnunargögn

Leiðbeiningar

1 Almennt

Í 3.6.3 gr. byggingarreglugerðar eru ákvæði um hvernig byggingarfulltrúi og Húsnæðis- og mannvirkjastofnun (HMS) beri að bregðast við þegar hönnuður skilar ítrekað ófullnægjandi eða röngum hönnunargögnum. Annars vegar er heimilt að veita þessum aðilum áminningu og hins vegar getur komið til þess að þeir séu sviptir löggildingu í alvarlegri tilvikum.

Til áminningar eða sviptingar getur komið ef hönnuður:

  • Brýtur ákvæði laga, samþykkta um skipulags- og byggingarmálefni, vanrækir hlutverk sitt og skyldur eða sýnir af sér ítrekaða eða alvarlega óvarkárni í starfi.

Áminningar og sviptingar löggildingar eru stjórnvaldsákvarðanir og því þarf að gæta sérstaklega að því að fylgja stjórnsýslulögum við töku þeirra.

2 Ferill málsins og skráning málsatvika

Upplýsinga aflað um atvikið

Telji byggingarfulltrúi að upp sé komið atvik sem kann að vera tilefni til tilkynningar til HMS þarf fyrst að afla upplýsinga um atvikið eða atvikin. Svo hún sé uppfyllt þarf að afla upplýsinga um hvað hefur gerst, hvenær og í hverju atvikið eða atvikin felast. Með því að afla upplýsinga er byggingarfulltrúi að uppfylla 10. gr. stjórnsýslulaga (rannsóknarregluna).

Andmælaréttur

Þegar byggingarfulltrúi telur að atvikið eða atvikin hafi verið upplýst eftir bestu getu þá þarf hann að tilkynna hönnuðinum um meðferð málsins í samræmi við 13. gr. stjórnsýslulaga (andmælareglan).

Til að hönnuðurinn geti notið andmælaréttar síns er algjört grundvallaratriði að honum sé gerð grein fyrir tilefni fyrirhugaðrar tilkynningar til HMS og á hverju hún er byggð. Gæta þarf þess að hönnuðurinn á almennt rétt á að kynna sér skjöl og önnur gögn sem málið varða falli þau ekki undir gögn sem undanþegin eru upplýsingarétti skv. 16. og 17. gr. stjórnsýslulaga. Gögn sem eru undanþegin upplýsingarétti samkvæmt 16. gr. stjórnsýslulaga eru m.a. vinnuskjöl sem stjórnvald hefur ritað til eigin afnota. Undanþágan gildir þó ekki ef vinnuskjal hefur að geyma endanlega ákvörðun um afgreiðslu máls eða upplýsingar sem ekki verður aflað annars staðar frá. Í 17. gr. stjórnsýslulaga kemur fram að upplýsingaréttur aðila máls er takmarkaður ef hagsmunir hans af því að notfæra sér vitneskju úr þeim þykja eiga að víkja fyrir mun ríkari almanna- eða einkahagsmunum.

Þegar andmælafresti hönnuðarins er lokið skal byggingarfulltrúi taka endanlega ákvörðun um hvort tilkynning skuli send til HMS.

3 Tilkynning til Húsnæðis- og mannvirkjastofnunar

Ákveði byggingarfulltrúi að senda tilkynningu til HMS skulu eftirfarandi upplýsingar liggja fyrir um viðkomandi hönnuð og studdar gögnum þegar það á við:

  • Nafn
  • Kennitala
  • Netfang
  • Umsókn og/eða útgefið byggingarleyfi ef við á
  • Skráning hlutaðeigandi á verkið ef við á
  • Hvað verið er að tilkynna og upplýsingar um atvikið/atvikin
  • Mat byggingarfulltrúa á atviki/atvikum og samskipti við byggingarfulltrúa við hlutaðeigandi sem máli skipta

4 Frumkvæðisathugun Húsnæðis- og mannvirkjastofnunar

HMS getur einnig að eigin frumkvæði tekið til athugunar hvort hönnuður hafi brotið gegn ákvæðum laga, reglugerða eða samþykkta um skipulags- og byggingarmálefni, vanrækt hlutverk sitt og skyldur eða sýnt af sér ítrekaða eða alvarlega óvarkárni í starfi. Slík athugun gæti þannig verið á grundvelli skráningar í gagnasafn stofnunarinnar eða ytri kvartana. HMS metur í hverju tilviki fyrir sig hvort hún taki hönnuð til athugunar og hvernig sú athugun fer fram.

5 Athugun Húsnæðis- og mannvirkjastofnunar

Þegar tilkynning hefur verið send til HMS tilkynnir stofnunin hönnuði að tilkynning hafi borist. Er honum gefinn kostur á að kynna sér þau gögn sem liggja til grundvallar tilkynningunni ásamt því að koma með athugasemdir í samræmi við andmælareglu stjórnsýslulaga.

HMS fer síðan sjálfstætt yfir gögnin og athugar hvort að frekari gagnaöflunar sé þörf.

HMS lýkur máli, sem hefst með tilkynningu byggingarfulltrúa, eða á grundvelli eigin athugunar með formlegum hætti. Sé niðurstaðan sú að ekki sé tilefni til viðbragða, m.a. þar sem ekki hafi verið um brot að ræða að mati stofnunarinnar, brot teljist ekki það alvarlegt að það varði áminningu eða sviptingu eða að meint brot teljist ekki nægjanlega leitt í ljós, skal viðkomandi byggingarfulltrúi upplýstur um þær málalyktir sem og viðkomandi hönnuður.

6 Áminning eða svipting löggildingar

Um veitingu áminningar og sviptingar starfsleyfa gilda ákvæði stjórnsýslulaga, nr. 37/1993, svo sem um andmælarétt. Mikilvægt er að fullnægjandi gögn liggi fyrir og að málið sé nægjanlega upplýst áður en ákvörðun er tekin samanber 10. gr. stjórnsýslulaga (rannsóknarreglan). Ákvörðun þarf að rökstyðja og veita viðtakanda ákvörðunar leiðbeiningar um kæruheimild til úrskurðarnefndar umhverfis- og auðlindamála. Kærufrestur er einn mánuður frá því að kæranda var kunnugt, eða mátti vera kunnugt, um ákvörðunina.

7 Dæmi

Eftirfarandi aðstæður gætu leitt til þess að þvingunarúrræða þessarar greinar yrði beitt:

  • Hönnuður skilar inn hönnunargögnum sem hann hefur ekki rétt til að skila.
  • Hönnuður skilar ítrekað inn ófullnægjandi teikningum samkvæmt skoðunarlistum HMS.
  • Hönnuður skilar inn teikningum sem eru ekki í samræmi við lög um mannvirki og reglugerðum settum samkvæmt þeim.

Við mat á alvarleika brota hönnuðar getur byggingarfulltrúi tekið mið af tölusetningu í skoðunarhandbókum.

8 Skýringarmynd

Skýringarmynd

Tilvísanir

Heimildir

  • Lög um mannvirki, nr. 160/2010
  • Stjórnsýslulög, nr. 37/1993
  • Byggingarreglugerð nr. 112/2012

Yfirlit yfir breytingar sem gerðar hafa verið á leiðbeiningunni:

ÚtgáfaLýsing á breytingu:Dags.
1.0Á ekki við02.10.2023